وقتي شخصي از ما توقع دارد كه كاري را برايش انجام دهيم، خيلي از اوقات علي رغم ميل باطني، با آن فرد موافقت مي كنيم و اگر ايشان يكي از دوستان صميمي يا نزديكان باشد، اوضاع به مراتب پيچيده تر مي شود. اكنون مي خواهيم علّت اين پديده را بررسي كنيم. از اصلي ترين دلايل “آري ” گفتن به جای “نه “، مي توان به مواردی اشاره کرد که به صورت خلاصه مهم ترین موارد را برای شما جمع آوری کرده‌ایم.

چرا به جای گفتن “نه” ، “آری” می گوییم؟

غافلگیر شدن

بسيار پیش آمده كه شخصي از ما درخواست مالي داشته و يا خواهش مي كند كه ضامن او جهت اخذ وام بانكي شويم. خيلي اوقات اين خواسته به صورت ناگهاني و بدون هيچ گونه مقدمه چینی مطرح می شود و همين فضا باعث مي شود ما به صورت كاملاً هيجاني و فكر نكرده جواب مثبت بدهيم. و یا زمانی که دیگران از ما درخواستی را دارند و ما به ناچار و از روی خجالت نمی‌توانیم نه بگوییم و به جای آن بله را انتخاب میکنیم و زمان انجام آن کار هم با نارضایتی کامل آن کار را انجام میدهیم و احساس بدی داریم.

فردی را می شناسم كه همين اشتباه را مرتكب شده بود و چند سالي، بيش از نيمي از حقوقش از طريق بانك جهت پرداخت اقساط وام شخص ديگري، برداشت مي شد. اين واقعه باعث شد زندگی خانوادگيش دچار بحران شدیدی بشود.

نياز به تأیید ديگران

يكي از دلايل ديگري كه باعث می شود، برخلاف ميل باطني، به درخواستي جواب مثبت دهيم، آن است كه يك نياز تأیید طلبي دروني، ما را به اين سمت و سو هدايت می­‌كند. اين نياز به تأیید بقيه در دوران نوجواني و اوايل جواني از شدّت بالاتري برخوردار است. صرفاً اگر شخصي به اين مسئله ذهن آگاه باشد، مي تواند از اين چالش عبور كند.

در روانشناسی به این پدیده مهرطلبی می‌گویند که زمانی که شخص دچار مهر طلبی باشد دائما کارهایی را انجام می‌دهد که دیگران می‌گویند و می‌خواهند تا مبادا شخصی از او ناراضی باشد و دیگر از دوست داشتن او دست بکشد ، بلکه تمام تلاش و تمرکز فرد در این است که دیگران را راضی نگه دارد. که در ادامه به این موضوع می‌پردازیم.

از خود گذشتگی های بي مورد

حتماً بين دوستان، فاميل و اطرافيان کسانی را دیده اید كه در حال انجام كارهايي هستند كه اصلاً وظيفه ي آنان نيست و انرژي زيادي را در اين راه صرف می کنند. و حتی از حق مسلّم خود و خانواده شان مایه می گذارند تا بقيّه در رفاه باشند و كم نيستند اشخاصي که از اين نوع خود گذشتگی سوء استفاده كامل را ببرند. از خود گذشتگي در مواردي مقدّس و مطلوب است كه حال دروني فرد مورد نظر خوب بوده و اين كار در جهت ارزش هايش باشند ولي هنگامی که انسان از جان و مال خود می گذرد و بعد از آن، از اين عمل خود نادم و پشيمان می­شود، اين نوع از خود گذشتگي پسنديده نبوده و به روابط بين فردي آسيب مي زند. از ديگر مواردی كه موجب میشود كه ما به خواهش هاي ديگران، بدون اينكه قلباً رضايت داشته باشيم، آری بگوییم عبارت است از:

ميل به راضي كردن، ترس از ناراحت كردن ديگران، ترس از مجازات، احساس گناه، تلافي، خود را جاي ديگران گذاشتن، احساس وظيفه كردن و نياز به قدرت.

تمرین

به خاطر آوريد يكي از مواردي را كه اخيرًا شخصي از شما درخواستی داشته و شما درحالی که از درونتان ناراحت و ناراضي بوده ايد، باز هم آن خواسته را برايش انجام داده ايد. و در مقابل نه گفتن مقابله کرده اید. الآن بررسي كنيد کدام یک از دلايل ذکر شده در بالا شامل حال شما می شود.

مهر طلبی

مهرطلبی یعنی ما خودمان را در صورتی دوست داشتنی می‌دانیم که دیگران از ما راضی باشند. و این خلا را به وسیله بله گفتن به درخواست‌های دیگران پر می‌کنیم.

مثلاً دوستمان به ما می‌گوید که آیا با من سیگار می‌کشی؟

اگر مهر طلب باشیم با او موافقت می‌کنیم و سیگار می‌کشیم. چرا که اعتقاد داریم اگر سیگار مصرف نکنیم شاید او دیگر ما را تایید نکند و ما را دوست نداشته باشد.

به طور کلی انسان‌های مهر طلب می‌خواهند نظر همه افراد با هر سلیقه را جلب کنند. و از آن‌ها تایید مثبت بگیرند. به همین دلیل دائماً سعی دارند به هر درخواستی بله بگویند.

تمرین

امروز آگاهانه به هر درخواستی که از شما شد نه بگویید. تا دیگران حد و حدود خود را بدانند و خودتان هم متوجه شوید که نباید به هر درخواستی بله بگویید.

چرا نه گفتن مفید است؟

عمر کوتاه است

ما در طول زندگی زمان محدودی داریم و در طول عمرمان با افراد زیادی آشنا می‌شویم. هر کدام از این افراد نظرات و درخواست‌های متفاوتی دارند. حال اگر بخواهیم به تعداد کمی از این افراد برای هر درخواستی که دارند پاسخ مثبت بدهیم به مرور متوجه می‌شویم که بهترین زمان‌های عمرمان را صرف بله گفتن به دیگران کرده‌ایم.

البته نکته اینجاست که بله گفتن همیشه بد نیست. باید به درخواست‌هایی که برای رشد و موفقیت ما مفید است بله بگوییم. باید با افرادی که درخواست‌های درستی از ما دارند در ارتباط باشیم.

به چه درخواست‌هایی باید (نه) گفت؟

• درخواست‌هایی که تمرکز ما را به هم می‌زند
• درخواست هایی که مخالف رسالت و اهداف ماست
• درخواست‌هایی که باعث حس بد ما می‌شود
• درخواست‌هایی که باعث آسیب رسیدن به جسم و روح ما می‌شود
• درخواست‌هایی که تکراری هستند و همیشه از طرف یک شخص تکراری به ما تحمیل می‌شوند.
• و…

ویژگی‌های افرادی که به راحتی نه می‌گویند؟

افرادی که به راحتی نه میگویند با محبت و قاطع هستند

در حالی که بسیار قاطع و محکم هستند مهربانی خاصی در وجودشان قرار دارد. شما را دوست دارند ولی اگر درخواست شما مزاحم هدف و رسالت آنها باشد به راحتی به شما نه می‌گویند و پس از نه گفتن احساس بدی ندارد.

برای یادگیری قاطعیت بیشتر اینجا کلیک کن! 

افرادی که به راحتی نه میگویند عزت نفس دارند

افرادی که به راحتی نه می‌گویند خودشان را دوست دارند. چون نگران این نیستند که اگر درخواست دیگری را رد کنند او چه فکری در موردشان می‌کند. این افراد ارزش واقعی خود را می‌دانند.

افرادی که به راحتی نه میگویند حقوق خودشان و افراد دیگر را می‌دانند

شما حق دارید کاری را انجام دهید که دوست دارید، تنها شرط انجام کارهایی که دوست دارید این است که به حقوق دیگران تجاوز نشود. حال وقتی دوست دارید نه بگویید، حق کسی را ضایع نکرده‌اید و تازه این نشان می‌دهد به حقوق خودتان آگاه هستید.

افرادی که به راحتی نه میگویند تایید طلب نیستند

شما نه می‌گویید چون نمی‌خواهید تایید دیگران را بگیرید و می‌خواهید خودتان باشید.

افرادی که به راحتی نه میگویند خودشان را اولویت قرار می‌دهند

در زندگی برای موفقیت یاد بگیرید خودتان را در اولیت قرار دهید. اگر می‌گویید من انسان مهربانی هستم و میخواهم دیگران را هم در اولویت داشته باشم اشکالی ندارد. اما این را در نظر داشته باشید که اگر خودتان را اولویت قرار ندهید حالتان بد می‌شود. و آنوقت نه تنها خودتان حس خوبی ندارید، بلکه دیگران هم از معاشرت با شما حس خوبی نمی‌گیرند.

جمع بندی

حتما شما هم این موضوع را تجربه کرده اید یا در اطرافیان خود دیده اید ، زمانی که شخصی از ما درخواستی را دارد نمیتوانیم به او نه بگوییم و در خواست شخص را میپذیریم. در صورتی که اصلا دلمان نمیخواهد آن کار را انجام دهیم. به عنوان مثال زمانی که شخصی شما را به رستوران و یا کافه ای دعوت میکند ، شما هم دلتان نمیخواهد این درخواست را بپذیرید اما قبول کرده و همان کار را میکنید. اتفاقی که اینجا افتاده است این است که شما به خودتان نه و به دیگری آری گفته اید. در واقع درخواست دیگری را به درخواست خود ترجیح داده اید و همین موضوع از عزت نفس شما می‌کاهد و به احساس عدم ارزشمندی شما می‌فزاید .

در این مقاله دلایل این موضوع را بررسی کرده ایم که چرا به دیگران نمیتوانیم نه بگوییم و اصلا فردی که میتواند نه بگوید چه ویژگی های رفتاری را داراست.

شما با کدام یک از این سبک‌ها ارتباط بهتری برقرار می‌کنید؟
دوست دارید کدام سبک را یاد بگیرید؟